b&b podgoricaПрокат автомобилей в Черногории

Istorijat Biblioteke

1881.

Na inicijativu vojvode Marka Miljanova 19. januara osnovana je Podgorička čitaonica sa bibliotekom „pod pokroviteljstvom njegove svjetlosti knjaza Mirka, velikog vojvode Zetskog.“

Čitaonica je najprije bila smještena u privatnoj kući u Staroj Varoši, a poslije toga je „blaženopočivši mitropolit Ilarion Roganović, za uspomenu svoga rodnog mjesta, darivao ovdašnjoj Čitaonici jednu dosta lijepu crkovnu zgradu“.

Među članovima, bilo ih je 48, svojim ugledom i značajem ističu se: vojvoda Mašo Vrbica, vojvoda Đuro Cerović, vojvoda Bećir-beg Osmanagić, brigadir Mihailo Vučinić i kadija Seljo Abazović, ministar finansija V. Đ. Cerović, prota Zaharije Popović. Jedina članica Čitaonice bila je gospođa Milica Ilić, po zanimanju učiteljica.

1882.

Čitaonica je raspolagala sa 12 naslova raznih periodičnih publikacija. Dobijala je i tri lista na turskom, ruskom i italijanskome jeziku (Torik, Novoe vremja i Coriere dalla Sera).

U decembru je održana glavna godišnja Skupština Društva Podgoričke čitaonice.

1884.

U sklopu Čitaonice osnovano je prvo amatersko pozorišno društvo.

1885.

Čitaonica je donijela svoja prva Pravila o radu. Učestvovala je u organizovanju proslave „Hiljadugodišnjice svetih sveslovenskih apostola Ćirila i Metodija“. Počelo je da radi Prvo pozorišno čitaoničko društvo i podgoričkoj publici predstavilo je tragediju "Maksim Crnojević" dr Laze Kostića.

1888.

Početkom 1888. godine, na destogodišnjicu oslobođenja Podgorice, Čitaonica je preseljena u Novu Varoš, gdje „pred novi stan Čitaonice izađe stanovništvo na susret sa mnogobrojnim zdravicama“.

1890. 

Opštinski organi dodjeljuju plac Čitaonici i donose Odluku da se sljedeće godine otpočne sa gradnjom  zgrade za potrebe Čitaonice.

1891. 

Na proslavi desetogodišnjice osnivanja postavljen je kamen temeljac za nove prostorije i „data licitacija za gradnju“. 

1893. 

Čitaonica je dobila nove prostorije. Novi dom Čitaonice bio je solidno izgrađen i kao reprezentativno zdanje privlačio je pažnju. Plan za gradnju Čitaonice uradio je g-din Vasil Đinovski koji je opunomoćen „da nastojava pri izgradnji da ne bi kakav izuzetak bio“.

1894. 

Podgorička čitaonica je te godine bila pretplaćena ili je na druge načine dobavljala sljedeće periodične publikacije: Glas Crnogorca, Odjek, Male novine, Srpski glas, Branik, Bosanska vila, Prosveta i turski list Torik.

1898. 

Čitaonica je imala preko sto članova i redovno organizuje „zabave i literarne večeri“. Te godine je uspješno proslavila stogodišnjicu rođenja A. S. Puškina.

1905. 

Na Godišnjoj skupštini Društva 25. maja 1905. godine usvojena su Pravila, koja su sadržavala sedam poglavlja.

1909. 

Pjevačka i tamburaška sekcija Kulturnog društva Čitaonice organizovala je svečanu zabavu, „a u korist podgoričke sirotinje bez razlike vjere“. Čisti prihod od 130 kruna podijeljen je mjesnoj sirotinji.

1910. 

Učlanjeno je preko 100 članova i prihod je iznosio 1.000 perpera. Čitaonica je bila pretplaćena na više listova i časopisa: Glas Crnogorca, Cetinjski vjesnik, Trgovinski glasnik (Cetinje), Beogradske novine, Večernje novosti (Beograd), Branik (Novi Sad), Dubrovnik, Naše jedinstvo (Split), Zakonitost (Skoplje), Vrač pogađač (Zagreb), Brankovo kolo (Novi Sad), Bosanska vila (Sarajevo), Ljetopis Matice srpske (Novi Sad), Privrednik (Beograd), Coriere della sera (Italija) i Novoe vremja (Rusija).

1912. 

Pozorišna družina Podgoričke čitaonice izvela je operu "Balkanska carica" kralja Nikole I Petrovića.

1914. 

U vrijeme balkanskih ratova Čitaonica nije radila. Sa radom je nastavila početkom godine i imala je preko 200 članova.

1924. 

Nakon Prvog svjetskog rata obnovljen je rad Podgoričke čitaonice. Izabrana je uprava i Nadzorni odbor.

1925.

Održana je Skupština Čitaonice. Čitaonica je u protekloj godini ostvarila prihod, od članarine i dobrovoljnih priloga, u iznosu od 12.570 dinara, dok je rashod bio 10.214 dinara.

1929.

Čitaonica je iz godine u godinu gubila korak sa vremenom. Iz jednog napisa u listu "Zeta" iz 1931. godine saznajemo da je do „prije dvije godine“ Čitaonica postojala.

1930.

Opština je oduzela zgradu Podgoričkoj čitaonici i tu lokaciju namijenila za podizanje oficirskog doma. Podgorica je ostala bez Čitaonice.

1945.

Početkom januara u jednoj od prostorija nekadašnjeg Bioskopa „Kultura“ počela je sa radom Biblioteka. Tu su održavane i književne večeri.

1948.

Pobjeda u jednom članku posvećenom Gradskoj biblioteci donosi podatak da Biblioteka raspolaže sa 3.202 knjige.

1952.

Biblioteka dobija prostor u Ulici Novaka Miloševa br. 7, u adaptiranim prostorijama prizemne zgrade. Raspolagala je prostorom od 150 metara kvadratnih.

1959.

Do ove godine Biblioteka nije imala potpuno i precizno definisan status. Rješenje o formiranju Gradske biblioteke i čitaonice, kao budžetske ustanove, donijeto je 29. maja 1959. godine. Opštinski narodni odbor je na sjednici, održanoj 19. decembra 1959. godine, donio Odluku o davanju imena nekim školama i kulturnim ustanovama na području opštine Titograd. Gradska biblioteka je dobila ime „Radosav Ljumović“.

 

RADOSAV LJUMOVIĆ

Rođen u Crncima (Piperi) 1902. godine.

Osnovnu školu je učio u rodnom selu, a gimnaziju u Podgorici i Peći, gdje je maturirao 1923. godine.

U Beogradu je apsolvirao prava 1927. godine.

Zbog komunističke propagande osuđen je 1929. godine na godinu dana robije.

Od 1935. godine bio je stalni saradnik beogradskog lista Pravda. U septembru 1937. godine otišao je u Španiju. Poginuo je na Aragonskom frontu, kod Morelja, 23. marta 1938. godine, kao borac Interbrigade „Đuro Đaković“.

Pisao je pjesme i objavljivao ih u raznim listovima i časopisima. Za života je objavio samo jednu knjigu pjesama – Sutonski odblesci u podgoričkoj Štampariji „Ujedinjenje“ 1925. godine.

U Titogradu mu je Narodna biblioteka „Radosav Ljumović“ objavila zbirku pjesama Daleka zvijezda.

1962.

Izdvajanjem knjiga za djecu iz fondova Narodne biblioteke „Radosav Ljumović“ formira se Pionirska biblioteka.

1965.

Biblioteka je preseljena u zgradu bivšeg Hotela „Radovče“. Narodna biblioteka se napokon našla na lokaciji na kojoj je davne 1983. godine bila podigla svoj novi dom Podgorička čitaonica, u Njegoševoj ulici, gdje se i danas nalazi.

1967.

Počinje sa radom Tribina čitalaca "Petkom u 18".

1969.

Skupština opštine Titograd na osnovu odluke Žirija, 19. decembra dodijelila je Diplomu Tribini "Petkom u 18" za postignute rezultate u oblasti kulture.

1970.

Skupština opštine donijela je Zaključak da se zgrada namijeni u cjelini za „kuću knjige“, tj. za bibliotečku djelatnost. Ukupni fond biblioteke iznosi 27.600 monografskih i 1.797 brojeva periodičnih publikacija.

1972.

Izvršena je prva djelimična adaptacija i sanacija Biblioteke.

1975.

Otvoreno je Zavičajno odjeljenje. Organizovane su izložbe knjiga u Kijevu i Jerevanu.

1976.

Od ove godine pri Biblioteci radi grupa pisaca pod nazivom „Klub pisaca radnika“.

1977.

Biblioteka je formirala svoje Dječije odjeljenje sa 8.000 knjiga.

1979.

Otpočelo je formiranje Zbirke stare i rijetke knjige.

Nakon aprilskog zemljotresa 1979. godine izvršena je djelimična sanacija zgrade Biblioteke.

1980.

Biblioteka je u svojim fondovima imala 66.000 knjiga, dok je Pionirska biblioteka, koja je još uvijek pri Pionirskom kulturnom centru, posjedovala 45.000 knjiga za djecu i omladinu.

1981.

Pokrenuta je izdavačka djelatnost i štampana zbirka pjesama Radosava Ljumovića „Daleka zvijezda“.

1982.

Početkom marta otvorena su dva područna odjeljenja, na Koniku sa 1.899  i u Golubovcima sa 2.987 knjiga.

1983.

Pionirska biblioteka je pripojena Narodnoj biblioteci „Radosav Ljumović“. Otvorena su tri područna odjeljenja: Kruševac sa 3.216 knjiga, Masline sa 2.575 i Ljubović sa 2.141 knjigom.

1984.

Ukinuto je Područno odjeljenje Konik, a knjižni fond je premješten u novoformirano Područno odjeljenje u Tuzima. Odjeljenje je imalo 3.778 knjiga, od čega je 3.598 na albanskom jeziku.

1985.

Prvi put je izvršena stručna revizija prema svim bibliotečkim normativima. Biblioteka je tada imala 118.619 bibliotečkih jedinica.

U Biblioteci je održano savjetovanje na temu: „Mjesto, uloga i značaj narodnih biblioteka u sistemu jedinstvenog bibliotečko-informacionog sistema“.

Biblioteka i Udruženje književnika Crne Gore osnovali su Tribinu čitalaca "Otvoreno govoreći petkom u 18".

1990.

Na sastanku društveno-političke zajednice Titograda donijeta je Odluka da se zgrada Biblioteke, zbog oštećenja u zemljotresu 1979. godine, mora sanirati, adaptirati i rekonstruisati.

1992.

Radovi na objektu Biblioteke okončani su krajem 1992. godine. Prvi put od osnivanja Biblioteka je dobila prostorije opremljene savremenim bibliotečkim namještajem. U adaptiranim prostorijama smještena su odjeljenja namijenjena najširem krugu čitalaca: Odjeljenje za rad sa odraslim čitaocima, Dječije odjeljenje, Odjeljenje posebnih fondova, Zavičajna zbirka, Odjeljenje periodike, čitaonice i sala za promocije i predavanja.

Krajem godine započeta je kompjuterska obrada bibliotečkog materijala, na dva personalna računara sa jednim matričnim štampačem. Radilo se u operativnom sistemu UNIX – aplikativni program BIBLIS.

Tribina čitalaca preimenovana je u "Tribana u 18". 

1993.

U segmentu izdavačke djelatnosti prioritet je dat objavljivanju zavičajnih tema, a urednik je bio Perivoje Popović.

1994.

Izašao je iz štampe prvi broj glasila Narodne biblioteke "Glasnik".

Formiran je Klub mladih literata Biblioteke.

1996.

Izašao je iz štampe prvi broj književne revije mladih "Latica". 

Biblioteka je počela elektronsku katalošku obradu u programu BIBLIO, koji je projektovan prema ISBD standardima.

2001.

Povodom obilježavanja 120 godina od osnivanja Podgoričke čitaonice Hedvig Kempf, direktor Gete instituta u Beogradu, otvorio je Internet terminal, sa dva računara, koje će besplatno koristiti članovi Biblioteke.

Kreirana je i puštena u rad prva internet prezentacija Narodne biblioteke „Radosav Ljumović“.

2003. 

Za postignute rezultate u kulturno-obrazovnoj i izdavačkoj djelatnosti Narodna biblioteka „Radosav Ljumović“, 19. decembra, dobija Nagradu oslobođenja Podgorice.

2004.

Biblioteka potpisala ugovor sa IZUM-om iz Maribora (Slovenija) i postala član COBISS sistema, odnosno dio projekta virtuelne biblioteke Crne Gore i COBISS.Net-a, regionalnog projekta uzajamne elektronske katalogizacije.

Rukovodiocu Odjeljenja za bibliotečku djelatnost, višem bibliotekaru Radosavu Rašu Miliću dodijeljena je prestižna nagrada Udruženja bibliotekara Crne Gore „Dr Niko S. Martinović“.

2006.

Otpočela je sanacija i rekonstrukcija Biblioteke, na osnovu Odluke Skupštine Glavnog grada. Biblioteka je redovan rad nastavila u prostorijama bivše kasarne „Morača“.

2011.

Narodna biblioteka „Radosav Ljumović“, najstarija ustanova kulture u Podgorici, vratila se u temeljno rekonstruisanu i nadograđenu matičnu zgradu u Njegoševoj ulici. Sa površinom od preko 2.900 m2, na pet nivoa, novo zdanje pruža izuzetne uslove za razvoj bibliotečke djelatnosti.

Pored zasebnih odjeljenja za djecu, odrasle, periodiku, posebne fondove i zavičajnu zbirku, Biblioteka raspolaže sa preko 150 mjesta u čitaonicama: dječijoj, opštoj, naučnoj i čitaonici periodike. Sala za promocije u novom ruhu, poseban galerijski prostor, velika multifunkcionalna sala, uz ostale sadržaje, u najboljem smislu prate potrebe savremenog javnog bibliotekarstva.

Biblioteka povodom 130 godina od osnivanja Podgoričke čitaonice dobija prvu monografiju – Narodna biblioteka „Radosav Ljumović“ : 1881-2011. Autor je dugogodišnji radnik Biblioteke, viši bibliotekar Radosav Rašo Milić.